«Πνευματική διπλωματία» ή νεοοθωμανική επέκταση; – Η Άγκυρα για «κατήχηση» στα Σκόπια
Με φόντο τον ιερό μήνα του Ραμαζανιού, η Άγκυρα συνεχίζει να απλώνει το αποτύπωμά της στα Βαλκάνια — όχι με στρατεύματα, αλλά με θεσμούς, θρησκευτική επιρροή και συμβολισμούς που παραπέμπουν ευθέως στην οθωμανική κληρονομιά.
Ο Πρόεδρος της Διεύθυνσης Θρησκευτικών Υποθέσεων της Τουρκίας (Diyanet), Σαφί Αρπαγκούς, πραγματοποίησε επίσημη επίσκεψη στα Σκόπια, μετά από επαφές στο Κοσσυφοπέδιο, στέλνοντας σαφές πολιτικό μήνυμα για τον ρόλο που φιλοδοξεί να διαδραματίσει η Τουρκία στην περιοχή.
Όπως επισημαίνει σε αναλυτικό του ρεπορτάζ το rodopipress.gr, η επίσκεψη εντάσσεται στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής «πνευματικής διπλωματίας» της Άγκυρας στα Βαλκάνια — μιας στρατηγικής που, πίσω από το θρησκευτικό προσωπείο, αναδεικνύει γεωπολιτικές στοχεύσεις.
«Εμανέτ» και οθωμανική κληρονομιά
Κατά τη συνάντησή του με τον Πρόεδρο της Ισλαμικής Θρησκευτικής Ένωσης των Σκοπίων, Σακίρ Φετάχου, ο Τούρκος αξιωματούχος έκανε λόγο για «καθήκον» της Τουρκίας σε όλες τις γεωγραφίες που άφησαν ως «εμανέτ» οι πρόγονοί τους — μια διατύπωση που δεν περνά απαρατήρητη.
Η χρήση του όρου «καταπίστευμα» για εδάφη που βρίσκονταν υπό οθωμανική κυριαρχία δεν είναι απλή ιστορική αναφορά. Είναι πολιτικό μήνυμα. Και στα Βαλκάνια, όπου η Ιστορία παραμένει ευαίσθητο κεφάλαιο, τέτοιες διατυπώσεις λειτουργούν ως υπενθύμιση επιρροής — ή και διεκδίκησης ρόλου.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣΤο Μεγάλο Τζαμί των Σκοπίων και η «σφραγίδα» Ερντογάν
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στο Μεγάλο Τζαμί των Σκοπίων, το οποίο παρουσιάστηκε ως σύμβολο της συνεργασίας Άγκυρας–Σκοπίων, με τον κ. Φετάχου να εξάρει την προσωπική στήριξη του Προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν για την κατασκευή του.
Η Diyanet δεν περιορίζεται σε θρησκευτική καθοδήγηση. Χρηματοδοτεί αναστηλώσεις οθωμανικών τεμενών, οργανώνει εκπαιδευτικά και θεολογικά δίκτυα, ενισχύει ιδρύματα και δημιουργεί ένα πλέγμα επιρροής που λειτουργεί παράλληλα με την επίσημη διπλωματία.
Η λεγόμενη «ήπια ισχύς» μετατρέπεται σε μακροπρόθεσμο εργαλείο πολιτικής παρουσίας.
Πρόγραμμα με ισχυρό συμβολισμό
Κατά την παραμονή του στα Σκόπια, ο Σαφί Αρπαγκούς:
- Επισκέφθηκε τον Πρέσβη της Τουρκίας, Φατίχ Ουλουσόι
- Προέστη προσευχών στο ιστορικό Τζαμί Μουσταφά Πασά
- Συμμετείχε σε ιφτάρ που διοργάνωσε η Diyanet και το Ίδρυμα TDV
- Ανακοίνωσε τη διοργάνωση Συνόδου Βαλκανίων Θρησκευτικών Λογίων στα Σκόπια
Η σύνοδος αυτή, εφόσον πραγματοποιηθεί, θα ενισχύσει περαιτέρω τον ρόλο της Άγκυρας ως «κεντρικού πνευματικού συντονιστή» των μουσουλμανικών κοινοτήτων της περιοχής.
Θρησκεία και γεωπολιτική: Πού οδηγεί η στρατηγική
Η Τουρκία τα τελευταία χρόνια επενδύει συστηματικά στα Βαλκάνια — οικονομικά, πολιτιστικά και θρησκευτικά. Η Diyanet λειτουργεί ως βασικός βραχίονας αυτής της πολιτικής, προσδίδοντας θεσμικό και ιδεολογικό βάθος σε μια στρατηγική που πολλοί χαρακτηρίζουν νεοοθωμανική.
Το ερώτημα που τίθεται είναι αν πρόκειται απλώς για στήριξη θρησκευτικών κοινοτήτων ή για σταδιακή ανασύσταση επιρροής σε μια περιοχή που ιστορικά υπήρξε τμήμα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.
Σε κάθε περίπτωση, η παρουσία της Άγκυρας στα Βαλκάνια δεν είναι αποσπασματική. Είναι μεθοδική, οργανωμένη και με σαφή ιδεολογικό υπόβαθρο.
Και αυτό, σε μια περίοδο αυξημένων γεωπολιτικών ανακατατάξεων, αποκτά ιδιαίτερη σημασία — ιδίως για χώρες που παρακολουθούν με ανησυχία κάθε μορφή επεκτατικής ρητορικής, ακόμη κι όταν αυτή ντύνεται με τον μανδύα της «πνευματικής αποστολής».
*Φωτογραφίες FB Diyanet İşleri Başkanlığı
Δείτε επίσης:
Οι απόψεις που εκφράζονται στα σχόλια των άρθρων δεν απηχούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της ιστοσελίδας μας, το οποίο ως εκ τούτου δεν φέρει καμία ευθύνη. Για τα άρθρα που αναδημοσιεύονται εδώ με πηγή, ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρουμε καθώς απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών τους και δεν δεσμεύουν καθ’ οιονδήποτε τρόπο την ιστοσελίδα.
