Παγκόσμια Ημέρα Μεσογειακής Διατροφής από τον ΟΗΕ

Η απόφαση της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ να καθιερώσει τη 16η Νοεμβρίου ως Παγκόσμια Ημέρα της Μεσογειακής Διατροφής σηματοδοτεί μια ιστορική στιγμή για ένα διατροφικό πρότυπο που συνδέεται άρρηκτα με την υγεία, τη βιωσιμότητα και την πολιτιστική ταυτότητα των λαών της Μεσογείου. Την πρωτοβουλία χαιρετίζει ο Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO), ο οποίος τονίζει ότι η Μεσογειακή Διατροφή αποτελεί βασικό εργαλείο για την επισιτιστική ασφάλεια και τη βελτίωση της διατροφής παγκοσμίως.

Η σχετική απόφαση ελήφθη μετά την έγκριση της πρότασης στην 44η Σύνοδο της Διάσκεψης του FAO και παρουσιάστηκε από την Ιταλία, εκ μέρους μιας ομάδας χωρών της Μεσογείου, μεταξύ των οποίων η Ελλάδα, η Ισπανία, η Γαλλία, η Πορτογαλία, η Κύπρος, ο Λίβανος και η Τυνησία. Η πρωτοβουλία έχει σχεδιαστεί ώστε να συμβάλλει άμεσα στην επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (SDGs).

Η καθιέρωση της Παγκόσμιας Ημέρας δεν ήρθε τυχαία. Προηγήθηκε έντονη διπλωματική και επιστημονική κινητοποίηση, όπως είχε αναδειχθεί και σε προηγούμενο άρθρο μας, όταν διεθνής εκδήλωση στην έδρα των Ηνωμένων Εθνών έφερε τη Μεσογειακή Διατροφή στο προσκήνιο, συνδέοντας την επιστήμη με τη βιωσιμότητα και την πολιτιστική κληρονομιά και φέρνοντας ένα βήμα πιο κοντά τη σημερινή απόφαση του ΟΗΕ.

Σύμφωνα με τον FAO, η διεθνής αυτή αναγνώριση προσφέρει την ευκαιρία να αναδειχθεί η σημασία των «τοπικών ή εδαφικών διατροφών», δηλαδή διατροφικών προτύπων που βασίζονται στην ιστορία, τις τοπικές οικονομίες και τα φυσικά όρια κάθε περιοχής. Η Μεσογειακή Διατροφή αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα, καθώς μπορεί να προσφέρει οφέλη για την ανθρώπινη υγεία, το περιβάλλον και την κοινωνική συνοχή, ενώ παράλληλα συμβάλλει στην αντιμετώπιση της σπατάλης τροφίμων και της αυξανόμενης παγκόσμιας παχυσαρκίας.

Τα οφέλη της Μεσογειακής Διατροφής είναι επιστημονικά τεκμηριωμένα εδώ και δεκαετίες, ήδη από τις έρευνες του Ancel Keys τη δεκαετία του 1960, που ανέδειξαν τη συμβολή της στην πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Επιπλέον, έχει συσχετιστεί με χαμηλότερα ποσοστά διαβήτη, ορισμένων μορφών καρκίνου και κατάθλιψης.

Η UNESCO την έχει αναγνωρίσει ως Άυλη Πολιτιστική Κληρονομιά της Ανθρωπότητας, τονίζοντας ότι δεν πρόκειται απλώς για ένα διατροφικό μοντέλο, αλλά για έναν ολόκληρο τρόπο ζωής. Παρά τις τοπικές παραλλαγές, οι βασικές της αρχές παραμένουν κοινές: φρέσκα φρούτα και λαχανικά, δημητριακά ολικής άλεσης, όσπρια, ξηροί καρποί και ελαιόλαδο, μέτρια κατανάλωση ψαριών, γαλακτοκομικών και κρέατος, και περιορισμός των γλυκών.

Παρά τη διεθνή αναγνώριση της Μεσογειακής Διατροφής, το συγκεκριμένο διατροφικό πρότυπο φθίνει εξαιτίας της παγκοσμιοποίησης, της αστικοποίησης και των σύγχρονων διατροφικών συνηθειών. Πολλές χώρες της Μεσογείου αντιμετωπίζουν πλέον αυξημένα ποσοστά παιδικής και ενήλικης παχυσαρκίας.

Στον πυρήνα της, η Μεσογειακή Διατροφή παραμένει ένας ζωντανός κοινωνικός θεσμός, που περιλαμβάνει γνώσεις, δεξιότητες, τελετουργίες και παραδόσεις γύρω από την καλλιέργεια, την αλιεία, τη μεταποίηση, το μαγείρεμα και –κυρίως– το κοινό τραπέζι. Η έμφαση στα φρέσκα υλικά ενισχύει τις μικρές και τοπικές αλυσίδες εφοδιασμού και τη συνοχή των κοινοτήτων.

Μέσα από την καθιέρωση της Παγκόσμιας Ημέρας της Μεσογειακής Διατροφής, επιδιώκεται η ενίσχυση της ευαισθητοποίησης, των επενδύσεων και της δράσης για τη διατήρηση υγιεινών διατροφικών προτύπων και των κοινωνικών και παραγωγικών δομών που τα στηρίζουν.

Στις 16 Νοεμβρίου, η Μεσόγειος δεν θα εκπροσωπεί απλώς μια γεωγραφική περιοχή, αλλά ένα παγκόσμιο πρότυπο για το πώς η διατροφή μπορεί να ενώσει υγεία, πολιτισμό και βιώσιμη ανάπτυξη.

Σχετικά άρθρα:

Άρχισαν οι αντιδράσεις στην ΕΕ για την πρόταση μείωσης ενισχύσεων στους συνταξιούχους αγρότες Έπεσε ο δείκτης τιμών τροφίμων FAO τον Σεπτέμβριο, σε ιστορικό υψηλό το κρέας Δηλώσεις απαλλαγής ΕΝΦΙΑ για τις πυρκαγιές 2025 μέσω myAADE Η κατάρρευση του πρωτογενή και τα μπλόκα αφορούν και αμπέλι και το κρασί λέει η ΚΕΟΣΟΕ – Winetrails