Απειλεί τις εαρινές σπορές η εκτόξευση στις τιμές λιπασμάτων και πετρελαίου
Το θέμα αφορά τους αγρότες στην Ευρώπη και σε όλο τον κόσμο, ωστόσο στην Ελλάδα οι αιφνίδιες εξελίξεις των τελευταίων ημερών οδηγούν σε πλήρες αδιέξοδο, καθώς έρχονται στη χειρότερη στιγμή για την ελληνική γεωργία και υπονομεύουν κυριολεκτικά τις εαρινές καλλιέργειες.
Σημειωτέον ότι ο πόλεμος στο Ιράν φαίνεται να έχει για τον αγροτικό τομέα χειρότερες επιπτώσεις από τον πόλεμο στην Ουκρανία, κι αυτό γιατί, στην προκειμένη περίπτωση, οι χώρες που εμπλέκονται δεν έχουν σχέση με την αγροτική παραγωγή, επομένως η έλλειψη σε αγροτικά προϊόντα δεν θα είναι άμεση, αντίθετα, έχουν σχέση με τις πρώτες ύλες για λιπάσματα και την παραγωγή ενέργειας, πράγμα που σημαίνει ότι η επίδραση στο κόστος παραγωγής των αγροτών θα είναι άμεση και καθοριστική.
Ήδη οι πληροφορίες θέλουν να παρατηρείται μεγάλη αναστάτωση στην εγχώρια αγορά, με τις παραδόσεις αγροτικών εφοδίων προς τους παραγωγούς να περνούν από ψιλό κόσκινο. Το γεγονός ότι οι περισσότερες αγροτικές εκμεταλλεύσεις στην Ελλάδα δεν έχουν εξοφλήσει υποχρεώσεις για αγορά εισροών από την περασμένη ή και από την προηγούμενη ακόμα καλλιεργητική περίοδο, κάνει τα καταστήματα αγροτικών εφοδίων να διπλοτσεκάρουν τις παραγγελίες αλλά και τις μεγάλες εταιρείες εισροών να είναι πιο φειδωλές στις πιστώσεις.
Στα παραπάνω θα πρέπει να επισημανθεί και το γεγονός ότι για μια ακόμη φορά, οι πληρωμές των κοινοτικών ενισχύσεων προς τους αγρότες παρουσιάζουν νέο κύκλο καθυστερήσεων και στην καλύτερη περίπτωση θα τρέξουν κάποια χρήματα λίγο πριν το Πάσχα. Ήδη το γεγονός αυτό δημιουργεί σοβαρή αναστάτωση τόσο στους αγρότες όσο και σε όλη την αγορά.
Ανησυχία αγροτών σε όλο τον κόσμο
Οι αγρότες ανά τον κόσμο αντιμετωπίζουν την εκτόξευση των τιμών των λιπασμάτων και των καυσίμων καθώς ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή κλιμακώνεται, κάνοντας τους να αγωνίζονται για προμήθειες καθώς πλησιάζει η εαρινή περίοδος σποράς.
Ο πόλεμος, ο οποίος έχει κλείσει το Στενό του Ορμούζ, έχει κλείσει εργοστάσια λιπασμάτων στην περιοχή και έχει διαταράξει σοβαρά τις θαλάσσιες οδούς, ενδεχομένως περιορίζοντας τον εφοδιασμό βασικών εισαγωγέων σε όλο τον κόσμο, ακριβώς τη στιγμή που οι αγρότες στο Βόρειο Ημισφαίριο ετοιμάζονται να σπείρουν μεταδίδει το Reuters. Οι τιμές των λιπασμάτων αυξάνονται σταθερά, αλλά η απότομη αύξηση των τιμών των ορυκτών καυσίμων έχει επίσης οδηγήσει σε ξαφνική αύξηση των τιμών των λιπασμάτων, οι οποίες φτάνουν πλέον τα 567 δολάρια ΗΠΑ/τόνο, σύμφωνα με το BBC.
«Είναι ένα χάος επειδή είναι άνοιξη», δήλωσε στο Reuters ο Cedric Benoist, ο οποίος καλλιεργεί σιτάρι, κριθάρι και άλλες καλλιέργειες νότια του Παρισιού, αναφερόμενος στις παγκόσμιες τιμές των λιπασμάτων που έχουν εκτοξευθεί κατά δεκάδες ευρώ ανά μετρικό τόνο. «Αυτή η κατάσταση δεν μπορεί να συνεχιστεί». Οι αγρότες από το Σριναγκάρ στο Κασμίρ μέχρι το Σασκάτσουαν στον Καναδά βασίζονται σε λιπάσματα και ντίζελ που μεταφέρονται μέσω του στενού, του αγωγού για περίπου το ένα τρίτο του παγκόσμιου εμπορίου λιπασμάτων και το 20% των παγκόσμιων εξαγωγών καυσίμων.
Λόγω της παγκόσμιας υπερπροσφοράς σιτηρών, πολλοί αγρότες περίμεναν ήδη να χάσουν χρήματα από τη φετινή σοδειά. Τώρα οι προοπτικές είναι ιδιαίτερα ζοφερές για τους αγρότες που χρειάζονται ακόμα να αγοράσουν ανοιξιάτικα λιπάσματα, όπως ο Jeff Harrison της Quinte West στο Οντάριο. «Βρισκόμαστε σε μια πολύ άσχημη κατάσταση τώρα», ανέφερε ο Harrison.
Οι τιμές στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες εισάγουν μεγάλο μέρος των αναγκών τους σε λιπάσματα παρά τη μεγάλη εγχώρια βιομηχανία, αυξήθηκαν με το ξέσπασμα του πολέμου. Οι τιμές των λιπασμάτων εκτοξεύτηκαν από 516 δολάρια ανά μετρικό τόνο την περασμένη Παρασκευή σε 683 δολάρια στο κέντρο εισαγωγών της Νέας Ορλεάνης. Οι τιμές θα μπορούσαν να εκτοξευθούν υψηλότερα εάν το κλείσιμο του Περσικού Κόλπου συνεχιστεί και οι αποστολές δεν μπορέσουν να φτάσουν εγκαίρως για την εαρινή φύτευση, δήλωσαν αναλυτές στο Reuters. «Κυριολεκτικά, αυτό δεν θα μπορούσε να συμβεί σε χειρότερη εποχή του χρόνου», δήλωσε ο αναλυτής της StoneX, Τζος Λίνβιλ.
Ο Σεθ Μέγιερ, πρώην επικεφαλής οικονομολόγος του Υπουργείου Γεωργίας των ΗΠΑ και τώρα στο Ινστιτούτο Έρευνας Τροφίμων και Γεωργικής Πολιτικής, δήλωσε ότι οι αγρότες ενδέχεται να αλλάξουν τις επιλογές καλλιεργειών και τις εφαρμογές λιπασμάτων λόγω της απότομης αύξησης των τιμών.
Οι αγρότες χρειάζονται λιπάσματα για σχεδόν όλες τις καλλιέργειές τους εάν θέλουν καλή απόδοση, αλλά κάθε καλλιέργεια και το έδαφος στο οποίο καλλιεργούνται έχουν διαφορετικές απαιτήσεις. Οι αγρότες θα μπορούσαν να μειώσουν το καλαμπόκι, το οποίο απαιτεί υψηλά ποσοστά αζωτούχων λιπασμάτων, ή αλλιώς να μειώσουν απότομα τα ποσοστά εφαρμογής λιπασμάτων, δήλωσε ο Μέγιερ.
Οι αποστολές από τη Μέση Ανατολή είναι πιθανό να μειωθούν όχι μόνο επειδή η διαμετακόμιση μέσω του Πορθμού του Ορμούζ έχει σχεδόν σταματήσει, αλλά και λόγω περικοπών στην παραγωγή.
Η Qatar Energy αναγκάστηκε να σταματήσει την παραγωγή, ανοίγοντας νέα πορεία στο μεγαλύτερο εργοστάσιο ουρίας στον κόσμο, καθώς έχασε την πηγή πρώτης ύλης φυσικού αερίου, αφού η εταιρεία έκλεισε την παραγωγή φυσικού αερίου λόγω επιθέσεων στις εγκαταστάσεις LNG της. Ταυτόχρονα, η παραγωγή θείου έχει μειωθεί σε άλλα μέρη της Μέσης Ανατολής.
«Έχουμε χάσει ένα σημαντικό μέρος της παγκόσμιας προσφοράς λόγω αυτής της κατάστασης», δήλωσε ο Linville της StoneX.
Η Ινδία αγοράζει περισσότερο από το 40% των ουρίας και φωσφορικών λιπασμάτων της από τη Μέση Ανατολή. Ενώ οι εισαγωγές θα μπορούσαν να πληγούν, η παραγωγή εντός της Ινδίας έχει ήδη επηρεαστεί.
Τρία ινδικά εργοστάσια αναγκάστηκαν να μειώσουν την παραγωγή ουρίας, καθώς οι προμήθειες LNG από το Κατάρ έχουν μειωθεί απότομα, δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος της βιομηχανίας με έδρα το Νέο Δελχί. Ως αποτέλεσμα, η προσφορά αναμένεται να είναι περιορισμένη για ουρία και φωσφορικό διαμμώνιο βραχυπρόθεσμα, ανέφερε το άτομο.
Περιορισμένη η αγορά λιπασμάτων πριν από τον πόλεμο το Ιράν
Η παγκόσμια αγορά λιπασμάτων ήταν ήδη περιορισμένη, με την Κίνα να περιορίζει τις εξαγωγές φέτος για να εξασφαλίσει την εγχώρια διαθεσιμότητα, ενώ οι παραγωγοί στην Ευρώπη έχουν μειώσει την παραγωγή λόγω της απώλειας φθηνού ρωσικού φυσικού αερίου, ανέφεραν οι αναλυτές.
Οι τιμές της ουρίας είχαν αυξηθεί κατά περίπου 80 δολάρια ανά τόνο από περίπου 470 δολάρια ανά τόνο που ήταν πριν από την έναρξη του πολέμου στο Ιράν, ανέφεραν.
Η Κίνα είναι πιθανό να επεκτείνει τους ελέγχους εξαγωγών λιπασμάτων λόγω της σύγκρουσης, ανέφεραν δύο γεωργικοί αναλυτές, αν και οι περιορισμοί ενδέχεται να μην ανακοινωθούν επίσημα και αντ’ αυτού να κοινοποιηθούν στους μεγάλους παραγωγούς και τα τελωνεία.
Ενώ η Κίνα προμηθεύεται περισσότερο από το 50% των εισαγωγών θείου από τη Μέση Ανατολή, η Ινδονησία βασίζεται στην περιοχή για σχεδόν το 70% των προμηθειών της, ανέφεραν οι έμποροι. Το θείο είναι ένα βασικό συστατικό για τα φωσφορικά λιπάσματα όπως το φωσφορικό διαμμώνιο και το φωσφορικό μονοαμμώνιο.
«Είναι πραγματικά δύσκολο να βρεθούν άμεσα διαθέσιμα φορτία spot τώρα. Δεν υπάρχουν φορτία spot πουθενά», δήλωσε ένας Κινέζος έμπορος θείου.
Η Αυστραλία εξαρτάται από τις εισαγωγές για να καλύψει το μεγαλύτερο μέρος των αναγκών της σε λιπάσματα, λένε οι αναλυτές του κλάδου.
Ο αγροοικονομολόγος Corne Louw της GrainSA, η οποία εκπροσωπεί τους Νοτιοαφρικανούς αγρότες, δήλωσε στο Reuters ότι τα λιπάσματα μπορούν να καλύψουν έως και το 50% του κόστους παραγωγής τους.
«Οποιεσδήποτε αυξήσεις στην τρέχουσα κατάσταση, όπου οι αγρότες ήδη αγωνίζονται με ρεκόρ χαμηλών τιμών σιτηρών, θα είναι απλώς ένα ακόμη καρφί στο φέρετρο», είπε.
Οι αγορές μπορεί να μην έχουν ακόμη πλήρως αποτιμήσει την πιθανότητα ενός μακρύ πολέμου, σύμφωνα με τον αναλυτή της Morningstar, Seth Goldstein, ο οποίος εκτιμά ότι οι τιμές του αζώτου θα μπορούσαν περίπου να διπλασιαστούν και οι τιμές των φωσφορικών να αυξηθούν κατά 50% από τα τρέχοντα επίπεδα.
«Εάν το σοκ της προσφοράς διαρκέσει περισσότερο από μερικές εβδομάδες, δεν θα με εξέπληττε αν οι τιμές επιστρέψουν στα υψηλά του 2022, όταν ξεκίνησε η σύγκρουση Ρωσίας-Ουκρανίας», δήλωσε ο Γκόλντσταϊν.
Οι απόψεις που εκφράζονται στα σχόλια των άρθρων δεν απηχούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της ιστοσελίδας μας, το οποίο ως εκ τούτου δεν φέρει καμία ευθύνη. Για τα άρθρα που αναδημοσιεύονται εδώ με πηγή, ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρουμε καθώς απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών τους και δεν δεσμεύουν καθ’ οιονδήποτε τρόπο την ιστοσελίδα.
