Καναδάς: Πιέσεις για ανεξαρτησία της Αλμπέρτα
Οι αυτονομιστές της Αλμπέρτα κλιμακώνουν την προσπάθεια συλλογής υπογραφών με στόχο τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος ανεξαρτησίας. Σκοπός είναι έως τις 2 Μαΐου να συγκεντρωθούν περίπου 177.000 υπογραφές, το 10% των εγγεγραμμένων ψηφοφόρων της επαρχίας, που αποτελεί το θεσμικό κατώφλι για πρωτοβουλία πολιτών υπέρ απόσχισης από τον Καναδά.
Παρότι ένα τέτοιο αποτέλεσμα θεωρείται απίθανο, η εκστρατεία περιπλέκει τις προσπάθειες του πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ να εμφανίσει ενιαίο μέτωπο απέναντι στους δασμούς και τις απειλές προσάρτησης από τον Ντόναλντ Τραμπ.
Τοπικές εικόνες και πολιτικό υπόβαθρο
Στο High River, στους πρόποδες των Βραχωδών Ορέων, η προσέλευση για υπογραφές είναι περιορισμένη. Οι περισσότεροι υποστηρικτές διευκρινίζουν ότι δεν επιδιώκουν ένταξη στις ΗΠΑ, αλλά ανεξάρτητο κράτος της Αλμπέρτα.
Η δυσαρέσκεια τροφοδοτείται διαχρονικά από την αντίληψη ότι διαδοχικές ομοσπονδιακές κυβερνήσεις στην Οτάβα έπληξαν την κερδοφορία του ενεργειακού κλάδου με αυστηρούς περιβαλλοντικούς κανόνες.
Ενέργεια, οικονομία και επιχειρήματα αυτονομίας
Η Αλμπέρτα είναι πολιτικά συντηρητική και παράγει το μεγαλύτερο μέρος του πετρελαίου και του φυσικού αερίου της χώρας. Ο ενεργειακός τομέας:
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- αποτελεί κομβικό εργοδότη,
- αποφέρει σημαντικά φορολογικά έσοδα στην επαρχία,
- τροφοδοτεί το επιχείρημα ότι η συνεισφορά της δεν αναγνωρίζεται επαρκώς.
Ενδεικτικά, το 2024 η Αλμπέρτα συνέβαλε σχεδόν όσο και το Οντάριο στην οικονομική ανάπτυξη του Καναδά, παρότι έχει τριπλάσια μικρότερο πληθυσμό.
Επαφές στην Ουάσινγκτον και οι αντιδράσεις
Ο Τζεφ Ραθ, εκπρόσωπος του Alberta Prosperity Project, επιβεβαίωσε ότι ακτιβιστές συναντήθηκαν τον Ιανουάριο στην Ουάσινγκτον με υπηρεσιακά στελέχη του Στέιτ Ντιπάρτμεντ για να διερευνηθεί πώς θα αντιδρούσαν οι ΗΠΑ σε μια ανεξάρτητη Αλμπέρτα.
Σύμφωνα με το Reuters, στο τραπέζι τέθηκε και η ιδέα νέου αγωγού πετρελαίου προς τις ΗΠΑ, πρόταση που, σύμφωνα με τον Ραθ, αντιμετωπίστηκε θετικά, εν μέσω αμερικανικών ανησυχιών για τα σχέδια της Οτάβα να αυξήσει πωλήσεις ενέργειας προς την Κίνα.
Αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου και του Στέιτ Ντιπάρτμεντ τόνισαν ότι:
- οι επαφές ήταν υπηρεσιακές,
- δεν υπήρξαν δεσμεύσεις ή στήριξη,
- δεν προγραμματίζονται νέες συναντήσεις.
Ο Κάρνεϊ ζήτησε από τις ΗΠΑ σεβασμό της καναδικής κυριαρχίας.
Πόση στήριξη υπάρχει πραγματικά;
Παρά τη δημοσιότητα, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η πλειοψηφία στην Αλμπέρτα δεν στηρίζει την απόσχιση:
- 71% θέλει την παραμονή στον Καναδά,
- σχεδόν 1 στους 5 στηρίζει την ανεξαρτησία (δημοσκόπηση Leger, τελευταίος μήνας).
Ο Ραθ δεν αποκάλυψε τον αριθμό των υπογραφών μέχρι στιγμής. Αν όμως επιτευχθεί το όριο, το δημοψήφισμα θα μπορούσε να γίνει ακόμη και τον Οκτώβριο.
Θεσμικά εμπόδια και πολιτικές κινήσεις
Η πρωθυπουργός της Αλμπέρτα Ντάνιελ Σμιθ προχώρησε πέρυσι σε νομοθετικές αλλαγές που μείωσαν στο μισό τον απαιτούμενο αριθμό υπογραφών για πρωτοβουλίες πολιτών. Δηλώνει υπέρ μιας ισχυρής Αλμπέρτα εντός ενωμένου Καναδά, επισημαίνοντας ότι τα δημοψηφίσματα επιτρέπουν την έκφραση διαφορετικών απόψεων και ότι συνεργάζεται με τον Κάρνεϊ για την άρση τριβών.
Παράλληλα:
- επικυρώθηκε δεύτερη αίτηση που ζητά ρητά την παραμονή της Αλμπέρτα στον Καναδά,
- δεν υπάρχει σαφές θεσμικό κατώφλι ψήφων που θα υποχρέωνε την ομοσπονδιακή κυβέρνηση να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις απόσχισης — ένα από τα βασικά εμπόδια, σύμφωνα με ακαδημαϊκούς.
Ο πολιτικός επιστήμονας Ντουέιν Μπρατ (Mount Royal University) χαρακτήρισε την κατάσταση «τρελή», υποστηρίζοντας ότι, παρά τις δηλώσεις της, η Σμιθ διευκολύνει πρακτικά την πορεία προς αυτονομιστικό δημοψήφισμα. Αντίθετα, η Άντριεν Ντέιβιντσον (McMaster University) τονίζει τα πολλαπλά θεσμικά και πολιτικά εμπόδια πριν από οποιαδήποτε απόσχιση.
Παράγοντας Κεμπέκ και ομοσπονδιακές παραχωρήσεις
Το τοπίο περιπλέκεται από το Κεμπέκ, όπου το αυτονομιστικό Parti Québécois προηγείται στις δημοσκοπήσεις και έχει δεσμευτεί για δημοψήφισμα έως το 2030 αν κερδίσει τις εκλογές του Οκτωβρίου. Ένα τέτοιο σενάριο θα μπορούσε να επιταχύνει αιτήματα κυριαρχίας και στην Αλμπέρτα.
Ο Κάρνεϊ επιχειρεί να εκτονώσει τις πιέσεις με παραχωρήσεις:
- συμφωνία με τη Smith (Νοέμβριος) για χαλάρωση ορισμένων κλιματικών κανόνων,
- ενθάρρυνση νέου αγωγού προς τη δυτική ακτή.
Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση διαμηνύει ότι η Αλμπέρτα είναι ουσιώδης εταίρος, μιλώντας για ανανέωση της σχέσης στη βάση κοινών στόχων και αμοιβαίου σεβασμού.
Δείτε επίσης:
Οι απόψεις που εκφράζονται στα σχόλια των άρθρων δεν απηχούν κατ’ ανάγκη τις απόψεις της ιστοσελίδας μας, το οποίο ως εκ τούτου δεν φέρει καμία ευθύνη. Για τα άρθρα που αναδημοσιεύονται εδώ με πηγή, ουδεμία ευθύνη εκ του νόμου φέρουμε καθώς απηχούν αποκλειστικά τις απόψεις των συντακτών τους και δεν δεσμεύουν καθ’ οιονδήποτε τρόπο την ιστοσελίδα.
